– Lactic Aciosis เกิดขึ้นจาก imbalance of lactate production สร้างเยอะ vs utilization ใช้น้อย
– Lactate เป็นผลิตผลจาก anaerobic respitation ในการที่ร่างกายจะสร้าง ATP มาใช้เป็นพลังงาน

ในกระบวนการสร้าง lactate จะมีสารตั้งต้นคือ pyruvate + NADH ซึ่งจะใช้ enzyme Lactate dehydrogenase (LDH) เพื่อเปลี่ยน pyruvate ไปเป็น lactate + NAD ดังนั้นหากว่ามี pyruvate/NADH เยอะจนเกินไป ก็ทำให้ lactate ถูกสร้างมากขึ้นได้เช่นกัน

ต่อจากนั้น ร่างกายจะสามารถใช้ lactate ไปเป็นพลังงานได้ โดยการเปลี่ยน lactate ไปเป็น acetyl-CoA โดยใช้เอนไซม์ pyruvate dehydrogenase (PDH) [ซึ่ง PDH มี thiamine เป็น co-enzyme ดังนั้นเราจะเห็นว่า ในคนที่มี thiamine deficiency ก็จะเกิด lactic acidosis ได้เช่นกัน]

         1. B1 จากโรคประจำตัว เช่น leukemia, lymphoma, small cell cancer, pheochromocytoma เป็นต้น ส่วน thiamine deficiency เนื่องจาก thiamine เป็น co-enzyme ของ pyruvate dehydrogenase ทำให้ร่างกายเปลี่ยน lactate เป็น acecyl CoA ไม่ได้ ในส่วน liver&kidney failure เนื่องจากตับและไตทำหน้าที่ขับ Lactate ออกและเปลี่ยน lactate เป็น pyruvate ดังนั้น hepatic necrosis หรือ cirrhosis ก็ทำให้มี lactic acidosis ได้เช่นกัน ส่วน DM ส่วนใหญ่ทำให้เกิด ketoacidosis แต่พบว่าสัมพันธ์กับ lactate เหมือนกัน

         2. B2 จาก drug, chemical & toxin เช่น ethanol, methanol, adrenaline, NRTI, beta-agonist, cyanide, biguanide (phenformin & metformin), isoniazid, nitroprusside, paracetamol, salbutamol, salicylate และ sorbital & fructose ก็เป็นยาในส่วนของ CATMUDPILE ใน high AG metabolic acidosis

        3. B3 Inborn Metabolism Error ซึ่งส่วนใหญ่จะเป็นเคสเด็ก จะมี enzyme deficiency เช่น pyruvate carboxylase deficiency, pyruvate dehydrogenase deficiency, G6PD deficiency, Fructose 1,6-biphosphatase deficiency และพวก oxidative phosphorylation enzyme defect

รูปนี้อ้างอิงจาก GoldFrank’s Toxicologic Emergencies Edition 9

รูปนี้อ้างอิงจาก Lange’s Poison & Drug Overdose Edition 7